Image by Dan Meyers

Nükleer Silahların
Etki Alanları

/SİTE İNCELEME

Yazar: Yusuf Mert ÜSTÜN

Editör: Muhammet ALAN

Yayımlanma Tarihi: 05.10.2022

Nükleer Silahların Olası Etki Alanları

Nükleer bombalar yıkıcılıkları ve korkutucu etkileriyle bilinen korkunç silahlardır. Amerikan Bilim İnsanları Federasyonu (FAS)’a göre toplam 9 ülkenin 12 binden fazla nükleer silahlı bulunmaktadır. İkinci Dünya Savaşı’nda kullanılan iki nükleer bombadan sonra nükleer silahlar savaşlarda bir daha kullanılmadı. Yıkıcılık o kadar yüksekti ki savaşlarda bu silahları kullanmak bildiğimiz Dünya’mızın ve medeniyetimizin sonu olarak algılandı. Bu yıkıcılık potansiyeline rağmen ne yazık ki yeryüzünde gerilimler hiç bitmiyor ve nükleer silahları kullanmaya yönelik tehditler havada uçuşabiliyor.

2022 yılında bu absürt tehditler savrulmaya devam ediyor ve aralıklarla nükleer silahların yıkıcılığı tekrar tekrar tartışma konusu oluyor. Tartışmalar esnasında sıklıkla tek bir nükleer bombanın bir şehri rahatlıkla yok edebileceği konu oluyor ancak gerçek tam olarak böyle değil. Nükleer silahların fiziki ve psikolojik etkilerinde korunmak için onları tanımak gerekiyor.

Öncelikle nükleer silah dediğimizde tek tip standart bir silahtan bahsedilmediğini belirtmek gerekiyor. Oldukça dar alanlı etkilere sahip olan taktik nükleer bombalar olabildiği gibi, gerçektende çok büyük şehirleri yerle bir edebilecek nükleer bombalarda bulunmaktadır. Alanım gereği bombalar konusunda teknik bilgi vermekten ziyade bu bombaların mekânsal etkileri üzerinde durmak istiyorum.

NUKEMAP isimli çok kullanışlı bir web sitesi bize seçtiğimiz bombanın olası etkileri göstermektedir. İlk olarak İstanbul’da Eminönü merkezli bir patlamanın olası etkileri birkaç örnek üstünden inceleyebiliriz.

1.png

İlk olarak İkinci Dünya Savaşı’nda Hiroşima kentine atılan 15 kilotonluk “Little Boy” isimli bombanın olası etkileri incelenebilir. Bomba patlamalarının etkileri, patlamanın merkez üssüne olan uzaklığa göre değişmektedir. NUKEMAP web sitesi verilerine göre olası bir patlamada, 230 metre yarıçapındaki bir alanda patlama sonucu oluşan ateş topunun içindeki neredeyse her şey etkili bir şekilde buharlaştırılır. Bu alan sarı renkle gösterilmektedir. Ardından 540 metrelik yarıçaplı biraz daha geniş kırmız bir daire bulunmaktadır. Bu alanda bulunan neredeyse herkes hayatını kaybeder ve bütün yapılar yıkılır. 1130 metrelik yarıçapa sahip bir diğer dış halkada bulunan binalar ağır hasar görür, ciddi yaralanmalar ve ölümler görülebilir. 1340 metre yarıçaplı yeşil renkle gösterilen alanda ise yaklaşık 1 ay içinde hayatta kalanların %15'i, radyasyona maruz kalmanın bir sonucu olarak kanserden ölecektir. Turuncu renkle gösterilen 1680 metrelik yarıçapa sahip bir diğer alanda bulunanlar ise 3. Dereceden yanıklara sahip olacaktır. 3 km’lik yarıçapa sahip son ve en geniş dairede kalan alanlarda bulunan yapıların pencerelerin kırılacağı ve şok dalgasının hissedileceği söylenebilir. Ayrıca Rüzgarın o anki yönü ve şiddeti etkili olmakla beraber radyasyonun İstanbul Boğazı boyunca yayılabileceği görülmektedir.

Hafif patlama hasarı yarıçapı

Termal radyasyon yarıçapı

Orta düzeyde patlama hasarı yarıçapı

Radyasyon yarıçapı

Ağır patlama hasarı yarıçapı

Ateş topu yarıçapı

İkinci örneğimizde Küba Füze Krizinde gündeme gelen R-12 (SS-4) Sovyet bombasının olası etkileri görülmektedir. Renklerin olası etkileri ilk örnekteki gibidir. R-12 (SS-4) bombasının olası etkileri gerçekten de yıkıcıdır. Eminönü merkezli olası bir patlamada Doğu’da Kayışdağı, Batı’da Küçükçekmece, Güney’de Kınalıada, Kuzey’de ise Tarabya – Beykoz’a kadar ağır etkiler görülmesi olasıdır. Başka kelimelerle R-12 (SS-4) gibi bir bomba bir şehrin kalbine indirilen gerçekten ölümcül bir yumruk olacaktır. Bombanın olası radyoaktif serpintileri ise 04.10.2022 tarihinin şartlarında rüzgarla Kırım’a kadar taşınacaktır.

2.png

İnsanlık tarihinin en korkunç ve güçlü bombalarından olan 100 Megatonluk “Çar Bombası” ise İstanbul şehrinin tamamını etkileyecek düzeydedir. Silivri – Gemlik – Körfez üçgeni arasında ölümcül şartlar oluşacaktır ve serpintiler hızla Kuzeydoğu istikametinde hareket edip Karadeniz ve Azak’ı aşacaktır.

.

3.png
4.png

Bu son iki bombayı sadece ekstrem örnek vermek için yazıya eklemiş bulunuyorum. Son örneklerdekine benzer bombalar büyük oranda imha edilmiştir. Ancak yine de nükleer bombaların ne kadar yıkıcı olabileceklerini gösteren şok edici örnekler olduklarını düşünüyorum. Eğer siz de çeşitli bombaları baz alarak etki alanları üzerine denemeler yapmak istiyorsanız; https://nuclearsecrecy.com/nukemap/ adresini ziyaret edebilirsiniz.

Nükleer silahlar, tarihçe ve korunma yöntemleri için AFAD’ın resmi web sitesini ziyaret edebilirisiniz.